ปรางค์กู่


ปรางค์กู่

ชื่อเรียกอื่น บ้านเมืองเก่า
ชื่อหลัก ปรางค์กู่
ชื่ออื่น บ้านเมืองเก่า
จังหวัด ชัยภูมิ
ประเภทงานศิลปะ สถาปัตยกรรม
คำสำคัญ ปรางค์, พระโพธิสัตว์, อโรคยาศาล, พระเจ้าชัยวรมันที่ 7, ปรางค์กู่, ปราสาทหนองบัวราย, ปราสาทตาเมือนโต๊ด, ไภษัชยคุรุ

ที่ตั้ง

ที่อยู่
ตำบล ในเมือง
อำเภอ เมือง
จังหวัด ชัยภูมิ
ภาค ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
พิกัดภูมิศาสตร์
Decimal degree
Lat : 15.806508
Long : 102.045176
พิกัดภูมิศาสตร์
DMS
Lat :
Long :
พิกัดภูมิศาสตร์
UTM
Zone : 48 P
Hemisphere : N
E : 183368.98
N : 1749780.68
ตำแหน่งงานศิลปะ ตั้งอยู่กึ่งกลางแผนผังรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า หันหน้าไปทางทิศตะวันออก

ประวัติ

ผู้สร้าง
ประวัติการสร้าง

สันนิษฐานว่า พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 โปรดให้สร้างปรางค์กู่ขึ้นระหว่าง พ.ศ. 1728-1763 เพื่ออุทิศแก่พระพุทธเจ้าไภษัชยคุรุ พระพุทธเจ้าแห่งการแพทย์ พร้อมด้วยพระโพธิสัตว์ 2 พระองค์ เพื่อประทานความไม่มีโรคภัยแก่ประชาชนของพระองค์

กระบวนการสร้าง/ผลิต

ศิลาแลง

ประวัติการอนุรักษ์

ข้อมูลงานศิลปกรรม

ขนาด
ลักษณะทางศิลปกรรม

ปรางค์กู่เป็นโบราณสถานอีกแห่งหนึ่งที่มีแผนผังและลักษณะเหมือนกับโบราณสถานที่ได้พบหลักฐานว่าเป็นอโรคยาศาล ที่สร้างขึ้นในพุทธศตวรรษที่ 18 ก็คือ มีองค์ประธานอยู่ตรงกลาง 1 องค์ บรรณาลัยด้านหน้า 1 หลัง ล้อมด้วยกำแพงซึ่งมีโคปุระเฉพาะด้านหน้าทั้งหมด ก่อด้วยอิฐศิลาแลงยกเว้นกรอบประตูหน้าต่าง ทับหลัง เสาประดับล้วนเป็นหินทราย หันหน้าไปทางทิศตะวันออก ทิศตะวันออกเฉียงเหนือของปรางค์มีสระน้ำ 1 สระ ยังคงสภาพสมบูรณ์ โดยเฉพาะองค์ประธานซึ่งมีผังเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสขนาด 5 เมตร ย่อมุมไม้สิบสอง ด้านหน้ามีประตูทำเป็นมุขยื่นออกมา ผนังปรางค์อีก 3 ด้านเป็นประตูหลอก จำหลักภาพตรงกลางเป็นพระพุทธรูปประทับนั่งปางสมาธิ ซึ่งจับท่อนพวงมาลัยไว้ด้วยมือทั้งสองข้าง ด้านข้างทางซ้ายและขวาจำหลักรูปพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร 4 กร กับรูปนางปรัชญาปารมิตา ด้านหน้ามีทับหลังเช่นกัน สันนิษฐานว่าสลักเป็นภาพเดียวกัน แต่ปัจจุบันลบเลือนมาก ที่ช่องประตูหลอกด้านทิศเหนือยังมีพระพุทธรูปศิลาปางสมาธิ ศิลปะแบบทวาราวดี ขนาดสูง 1.75 เมตร หน้าตักกว้าง 7.5 เมตร ประดิษฐานอยู่ 1 องค์ ซึ่งเป็นของที่เคลื่อนย้ายมาจากที่อื่น

สกุลช่าง
ข้อมูลที่สำคัญทางวิชาการ

เป็นหนึ่งในศาสนสถานประจำอโรคยศาลที่สร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7

ข้อสังเกตอื่นๆ
ศาสนา/ความเชื่อที่เกี่ยวข้อง พุทธมหายาน
ตำนานที่เกี่ยวข้อง
งานศิลปะที่เกี่ยวข้อง

ปราสาทหนองบัวราย

ปราสาทตาเมือนโต๊ด

วันที่จัดทำข้อมูล 2016-05-27
ผู้จัดทำข้อมูล รุ่งโรจน์ ธรรมรุ่งเรือง

ยุค

ยุค ประวัติศาสตร์
สมัย/วัฒนธรรม ลพบุรี, บายน
อายุ พุทธศตวรรษที่ 18

บรรณานุกรม

บรรณานุกรม

สิวิกา ประกอบสันติสุข. การศึกษาศิลปะเขมรแบบบายนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาโบราณคดีสมัยประวัติศาสตร์ ภาควิชาโบราณคดี บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศิลปากร, 2531.

สุริยวุฒิ สุขสวัสดิ์, ม.ร.ว. บรรณาธิการ. ปราสาทหินและทับหลัง. กรุงเทพฯ : โครงสืบสานมรดกและวัฒนธรรมไทย, 2542.